แลมบ์ด้ามาไทยหรือยัง...รู้จักโควิดสายพันธุ์ใหม่ล่าสุดจากเปรู



ธรรมชาติของเชื้อไวรัสสามารถกลายพันธุ์ได้ตลอดเวลา แต่การจะนับว่าไวรัสตัวไหนเป็นสายพันธุ์หลักนั้นจะต้องก่อให้เกิดการระบาดอย่างเป็นวงกว้างเสียก่อน เมื่อมองย้อนไปปลายปี 2562 เราได้รู้จักกับไวรัสโควิด-19 สายพันธุ์ดั้งเดิม (wuhan-จีน) เป็นสายพันธุ์แรก และอีก 4 สายพันธุ์หลักในเวลาต่อมา ซึ่งก็คือ สายพันธุ์อัลฟา (Alpha-อังกฤษ) เบตา (Beta-แอฟริกาใต้) แกมมา (Gamma-บราซิล) และเดลตา (Delta-อินเดีย) โดยล่าสุด สายพันธุ์ที่กำลังถูกจับตามองว่าอาจกลายเป็นสายพันธุ์หลักในอนาคตก็คือ สายพันธุ์ แลมบ์ดา (Lambda-เปรู) ที่กำลังระบาดหนักอยู่ในหลายประเทศนั่นเอง

8 ข้อควรรู้ เตรียมสู้...โควิดแลมบ์ด้า

1. ต้นกำเนิดแลมบ์ดา
โควิดสายพันธุ์แลมบ์ดา (Lambda) หรือ C.37 เกิดจากการกลายพันธุ์บริเวณตำแหน่ง L452Q และ D253N พบครั้งแรกที่ประเทศเปรู (สิงหาคม 2563)

2. แลมบ์ดาในเปรู
ประชากรเปรูเสียชีวิตจากโควิด-19 กว่า 195,000 ราย มีผู้ติดเชื้อสะสมกว่า 2 ล้านราย โดยอัตราการเสียชีวิตสูงถึง 9.32% ซึ่งมากกว่าค่าเฉลี่ยของทั่วโลกซึ่งอยู่ที่ 2% จึงเชื่อได้ว่าแลมบ์ดาน่าจะแพร่เชื้อได้เร็ว และมีโอกาสกลายเป็นสายพันธุ์หลักของโลก
 
 Photo Credit: theconversation.com 
3. แลมบ์ดาเดินทางไปไหนบ้าง?
ปัจจุบันพบ แลมบ์ดา ในกว่า 30 ประเทศ แต่พบได้มากในทวีปยุโรป อเมริกาใต้ และข้ามไปยังสหรัฐอเมริกา เกาะอังกฤษ รวมถึงออสเตรเลีย สำหรับในเอเชีย พบที่อิสราเอล และตุรกี 

4. WHO (องค์การอนามัยโลก) บอกว่าอย่างไร?
แลมบ์ดา ยังอยู่ในระยะที่ต้องเฝ้าระวังว่าจะสามารถแพร่เชื้อในอนาคต (Variant of InterestX และมีแนวโน้มว่าอาจถูกเพิ่มเป็นสายพันธุ์ที่น่ากังวล (Variant of Concern) เหมือนกับสายพันธุ์เดลต้า ซึ่งต้องติดตามดูต่อไป

5. แลมบ์ดามาไทยหรือยัง?
ณ ขณะนี้ ยังไม่พบการระบาดในประเทศไทย

6. แลมบ์ดาน่ากลัวแค่ไหน? 
ยังเร็วเกินไปที่จะสรุปว่า แลมบ์ดา จะแพร่กระจายเชื้อได้ง่ายกว่าหรือมีความร้ายแรงกว่าเดลต้า เพราะไม่เสมอไปที่ไวรัสกลายพันธุ์จะมีอันตรายร้ายแรงกว่าตัวก่อนหน้า ล่าสุดยังพบว่าแลมบ์ดาหนีภูมิจากวัคซีนได้น้อยกว่าสายพันธุ์เดลต้า อีกด้วย

7. วัคซีนป้องกันได้ไหม?
จากการทดสอบวัคซีนชนิด mRNA (ไฟเซอร์และโมเดอร์นา) พบว่ามีประสิทธิภาพในป้องกันที่เป็นที่น่าพอใจ ซึ่งในประเทศไทยยังไม่มีการฉีดวัคซีนชนิดนี้อย่างแพร่หลาย และยังไม่มีผลการวิจัยของวัคซีนชนิดอื่นกับไว้รัสสายพันธุ์นี้

8. มียารักษาหรือไม่?
พบว่า ค็อกเทลแอนติบอดี ซึ่งเป็นยาชนิดภูมิคุ้มกันบำบัดที่ใช้ในผู้ป่วยโควิด-19 ของบริษัทรีเจเนรอน (Regeneron) มีประสิทธิภาพในการต้านทานและทำให้แลมบ์ดาสิ้นฤทธิ์ลงได้

#covid19update
#lambda