ยาเม็ดเขียวในซีรี่ส์ Queen's Gambit คือยาอะไรกันแน่ มาฟังคำตอบจากเภสัชกร



ใครที่ได้ดูซีรี่เรื่อง Queen’s Gambit บน Netflix แล้ว คงสงสัยเหมือนกันใช่มั้ยล่ะว่ายาเม็ดสีเขียว ที่ Beth Harmon ใช้เพื่อให้มองเห็นภาพหลอนในเรื่อง...คือยาอะไรกันแน่? ด้วยความสงสัยเราจึงได้ไปถาม ภก.สุทธิศักดิ์ จำปา หรือ “เภสัชฟลุคกี้” เจ้าของแอคเคาน์ Flukiie ที่กำลังโด่งดังมากๆ บน TikTok ซึ่งวันนี้เภสัชฟลุคกี้จะมาให้ข้อมูลแบบล้วงลึกเกี่ยวกับยาเขียวตัวนี้ ให้ชาว Health Addcit ได้ฟังกันแบบหมดเปลือก! 



ตัวยาที่สมมติขึ้นมา จากยากดประสาท Chlordiazepoxide ในชีวิตจริง
“ความจริงแล้วยาเม็ดเขียวที่ใช้ชื่อ Xanzolam ในซีรี่ส์เป็นยาที่ไม่ได้มีอยู่จริง แต่จากข้อมูลหลายอย่างก็บ่งชี้ว่ายาตัวนี้น่าจะอ้างอิงมาจากยา Chlordiazepoxide หรือยาที่ใช้ชื่อการค้าว่า Librium นั่นเอง ซึ่งเป็นยาช่วยนอนหลับในกลุ่ม Benzodiazepines มีฤทธิ์กดระบบประสาทส่วนกลาง ใช้แก้อาการนอนไม่หลับ รักษาอาการวิตกกังวล และใช้ในผู้ติดสุราที่มีอาการขาดสุรา แถมยังมีลักษณะเป็นแคปซูลสีเขียวหน้าตาคล้ายคลึงกับ Xanzolam ที่อยู่ในซีรี่ส์เรื่องนี้ด้วย”

 

NETFLIX

ในสถานเลี้ยงเด็กกำพร้า มีการใช้ยากดประสาทจริงหรอ?
ความเชื่อมโยงที่น่าสนใจอีกอย่างคือ ยา Chlordiazepoxide ถูกจดลิขสิทธิ์ในปีค.ศ. 1958 และถูกใช้อย่างแพร่หลายในยุค 60’s ซึ่งก็เป็นช่วงเดียวกับเรื่องราวที่เกิดขึ้นใน Queen’s Gambit เช่นกัน จะมีฉากหนึ่งที่เด็กในสถานเลี้ยงเด็กกำพร้ายืนต่อแถวเพื่อรับยา 2 เม็ด ซึ่งคือยาระงับประสาทเม็ดสีเขียว และวิตามินเม็ดสีแดง หลายคนอาจตะหงิดใจว่า เอ๊ะ...แล้วยาประเภทนี้ถูกใช้ในสถานรับเลี้ยงเด็กกำพร้าจริงๆ หรอ? คำตอบสุดพีคคือ...จริง! ข้อมูลจาก BuzzFeed News ระบุว่าในสหรัฐอเมริกา แคนาดา รวมถึงโรมาเนีย ยูเครน และรัสเซีย มีการให้ยาระงับประสาทกับเด็กในสถานสงเคราะห์หลายแห่ง ตั้งแต่ช่วงกลางยุค 20s เพื่อให้เด็กสงบเสงี่ยมควบคุมง่าย จนในที่สุดหลายประเทศก็เพิ่งมีมาตรการสั่งห้ามใช้ยาชนิดนี้กับเด็กเมื่อปีค.ศ. 2018 ที่ผ่านมานี้เอง  

 
-- Spoiler Alert --




ผลจากการ take ยาเกินขนาด
ในฉากที่เบธแอบปีนเข้าไปในห้องจ่ายยาเพื่อขโมยยาระงับประสาทเม็ดสีเขียว แล้วเกิดอาการลงแดงกินยาเข้าไปแบบไม่บันยะบันยัง เภสัชฟลุคกี้อธิบายว่า “สำหรับยากลุ่มนี้จะต้องถูกใช้ในข้อบ่งใช้และปริมาณที่เหมาะสมเท่านั้น เพื่อป้องกันอาการที่ไม่พึงประสงค์จากฤทธิ์กดระบบประสาทส่วนกลาง อย่างเช่น ง่วงซึม กล้ามเนื้อทำงานไม่ประสานกัน สูญเสียการควบคุมการเคลื่อนไหว สับสน มึนงง เวียนศีรษะ ใจสั่น ชีพจรเต้นเร็ว นอกจากนี้ อาจเกิดภาวะเสียความจำชั่วขณะ เกิดอาการระคายเคืองทางเดินอาหาร และพบปฏิกิริยาทางผิวหนังได้อีกด้วย”  ซึ่งสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยาแนะนำเกี่ยวกับการใช้ยา Chlordiazepoxide ไว้ดังนี้ 

สรรพคุณหรือข้อบ่งใช้ 
    ลดอาการวิตกกังวลและใช้ในผู้ติดสุราที่มีอาการขาดสุรา

ขนาดการใช้และวิธีใช้ 

    • ลดอาการวิตกกังวล 
    ผู้ใหญ่: รับประทานครั้งละ 5-10 มก. วันละ 3-4 ครั้ง หรือตามแพทย์สั่ง 
    ผู้สูงอายุหรือผู้ป่วยหนักด้วยโรคทางกาย ควรลดขนาดของยาลง   
    เด็ก: ใช้ตามแพทย์สั่ง

   • ใช้ในผู้ติดสุราที่มีอาการขาดสุรา
    ผู้ใหญ่: รับประทานครั้งละ 25-50 มก. วันละ 2-4 ครั้ง หรือตามแพทย์สั่ง

IMDb

ในประเทศไทย ต้องสั่งจ่ายโดยแพทย์เท่านั้น
“สำหรับในประเทศไทย ปัจจุบันมีการใช้ยา Chlordiazepoxide กับผู้ป่วยเฉพาะรายที่อยู่ภายใต้การดูแลของแพทย์ เพราะเป็นยาประเภทวัตถุออกฤทธิ์ต่อจิตประสาท ผู้ป่วยจึงไม่สามารถหาซื้อได้ตามร้านขายยาทั่วไป แต่จะต้องมีการสั่งจ่ายยาโดยแพทย์เท่านั้น” 

เป็นยังไงกันบ้าง หวังว่าแฟนๆ ซีรี่ส์ Queen’s Gambit คงจะหายข้องใจเกี่ยวกับยาเม็ดเขียวกันแล้ว สำหรับใครที่อยากรู้เรื่องราวเกี่ยวกับการใช้ยาต่างๆ แบบกระชับ เข้าใจง่าย แถมยังสนุกสนาน อย่าลืมติดตามเภสัชฟลุคกี้ตามช่องทางต่างๆ ด้านล่างนี้ และอย่าลืมฝากติดตาม Health Addict ด้วยน้าาา

Facebook: Flukiie เภสัชฟลุคกี้ 
YouTube:  Flukiie 
TikTok:  Flukiie